หน้าบ้านเว็บ แนะนำบุคลากรภายใน สนง.วัฒนธรรม ภารกิจหลักของ สนง.วัฒนธรรม วิสัยทัศน์ของ สนง.วัฒนธรรม นโยบายของ สนง.วัฒนธรรม โครงการต่าง ๆ ของสนง.วัฒนธรรม กระดานข่าว / webboard เซ็นต์สมุดเยี่ยม / guestbook ผู้ดูแลเว็บสนง.วัฒนธรรมจังหวัดจันทบุรี
<-- น้ำตกลือเลื่อง เมืองผลไม้ พริกไทยพันธุ์ดี อัญมณีมากเหลือ เสื่อจันทบูร สมบรูณ์ธรรมชาติ สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช รวมญาติกู้ชาติที่จันทบุรี . . .
     
 
แผนที่ทางวัฒนธรรม
ข้อมูลประจำจังหวัด
ประวัติศาสตร์จันทบุรี
สถานที่สำคัญของจังหวัด
ของดีประจำท้องถิ่น
วิถีชีวิตชาวจันท์
ธรรมชาติวิทยา
บุคคลสำคัญของท้องถิ่น
ภูมิปัญญาชาวบ้าน
 
 
 
1.1  ลักษณะทางกายภาพ
ที่ตั้ง จังหวัดจันทบุรี   ตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ของประเทศไทย   ระหว่างเส้นรุ้งที่  12 –13
องศาเหนือ และเส้นแวงที่  101-102   องศาตะวันออก  ระยะทางที่ห่างจากกรุงเทพฯ  ตามเส้นทาง 
(สายใหม่) ประมาณ 239 กิโลเมตรมีพื้นที่ทั้งหมดจำนวน  6,338  ตารางกิโลเมตรหรือประมาณ  3,961,250 ไร่คิดเป็นพื้นที่ร้อยละ  16.63  ของภาคตะวันออก   และร้อยละ 1.8 ของประเทศ   โดยมีอาณาเขตติดต่อกับจังหวัดใกล้เคียงคือ
ทิศเหนือ                   ติดต่อจังหวัดชลบุรี   ฉะเชิงเทรา   และสระแก้ว
ทิศใต้                       ติดต่อจังหวัดตราดและอ่าวไทย
ทิศตะวันออก              ติดต่อจังหวัดตราด   และประเทศกัมพูชา
ทิศตะวันตก                ติดต่อจังหวัดระยอง   และอ่าวไทย
มีแนวเขตติดต่อกับราชอาณาจักรกัมพูชาประมาณ 86 กิโลเมตรและมีแนวชายฝั่งทะเลยาวประมาณ 87 กิโลเมตร


อาณาเขต  ด้านทิศเหนือติดต่อกับจังหวัดชลบุรี  ฉะเชิงเทรา  และสระแก้ว  ด้านทิศใต้ติดต่อกับจังหวัดตราดและอ่าวไทย ด้านทิศตะวันออกติดต่อกับจังหวัดตราดและประเทศกัมพูชา  และด้านทิศตะวันตกติดต่อกับจังหวัดระยองและอ่าวไทยมีแนวเขตติดต่อกับราชอาณาจักรกัมพูชาประมาณ 86 กิโลเมตร และมีแนวชายฝั่งทะเลยาวประมาณ  87  กิโลเมตร

สภาพภูมิประเทศ  แบ่งออกเป็น
- ป่าไม้  ภูเขา และเนินสูง เป็นลักษณะของภูมิประเทศทางด้านเหนือและตะวันออกของจันทบุรี  ได้แก่เขตอำเภอแก่งหางแมว 
อำเภอท่าใหม่  อำเภอมะขาม  อำเภอสอยดาว  อำเภอโป่งน้ำร้อน  และตอนบนของอำเภอขลุง บริเวณดังกล่าวเป็นเขตป่าสงวน
เขตอุทยานแห่งชาติ เขตห้ามล่าสัตว์ป่าและเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า และพื้นที่การเกษตรปลูกสวนผลไม้ ยางพารา ปาล์มน้ำมัน
และพืชไร่ เช่น ข้าวโพด  มันสำปะหลัง เป็นต้น
- ที่ราบสลับภูเขา  อยู่ทางตอนกลางของจังหวัด ได้แก่ พื้นที่ในเขตอำเภอเมือง อำเภอเขาคิชฌกูฏ  ตอนบนของอำเภอท่าใหม่
อำเภอขลุง  และตอนบนของอำเภอแหลมสิงห์  พื้นที่แหล่งน้ำที่ใช้ทำสวนผลไม้ เช่น ทุเรียน  เงาะ  มังคุด  กระท้อน  และพริกไทย
- ที่ราบฝั่งทะเล  ได้แก่พื้นที่ในเขตอำเภอนายายอาม ตอนล่างของอำเภอท่าใหม่ อำเภอแหลมสิงห์  และอำเภอขลุง  มีลักษณะเป็นที่ราบชายฝั่งทะเลสลับด้วยเนินเขา เป็นบริเวณป่าชายเลน

สภาพภูมิอากาศ  เป็นแบบมรสุมเมืองร้อน (Tropical Monsoon Climate)  อุณหภูมิของอากาศเฉลี่ยตลอดปีประมาณ 28.31 องศาเซลเซียส 
มีฝนตกชุก ภูมิอากาศแบ่งออกได้เป็น  2  ฤดู คือ ฤดูฝน (wet season) และฤดูแล้ง (dry season) ปริมาณน้ำฝนเฉลี่ย  2,859  มม. ต่อปี เนื่องจากมีพื้นที่ติดกับ อ่าวไทยทำให้ได้รับอิทธิพลทั้งลมมรสุมจากทะเลจีนใต้  และลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้  จะมีฤดูฝนเริ่มตั้งแต่เดือนเมษายนถึงเดือนตุลาคมหลังจากนั้นจะได้รับอิทธิพลความกดอากาศสูงที่พัดผ่านจากภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
เริ่มเข้าสู่ฤดูหนาว  ทำให้อากาศหนาวเย็นเป็นช่วงระยะสั้น ๆ  ตั้งแต่ช่วงเดือนพฤศจิกายนถึงมกราคม ส่วนฤดูร้อนเริ่มตั้งแต่เดือนมกราคมถึงเดือนพฤษภาคม

1.2  การปกครองและประชากร
       การปกครอง แบ่งการปกครองออกเป็น ๑๐ อำเภอ ๗๖ ตำบล ๗๒๘ หมู่บ้าน ๓๓ ชุมชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นประกอบด้วย องค์การบริหารส่วนจังหวัด ๑ แห่ง เทศบาลเมือง ๕ แห่ง เทศบาลตำบล ๔๒ แห่ง และองค์การบริหารส่วนตำบล ๓๔ แห่ง
       ประชากร จังหวัดจันทบุรีมีจำนวนประชากรรวมทั้งสิ้น ๕๒๗,๓๕๐ คน เป็นชาย ๒๕๙,๐๔๑ คน เป็นหญิง ๒๖๘,๓๐๙  คน  อำเภอที่มีประชากรมากที่สุด    คือ อำเภอเมืองจันทบุรี  รองลงมาได้แก่ อำเภอ  ท่าใหม่ และอำเภอสอยดาว (ข้อมูลทะเบียนราษฎร์ ๓๑ ธันวาคม ๒๕๕๗)
    ประชากรในจังหวัดนับถือศาสนาพุทธประมาณ ร้อยละ ๙๕  ศาสนาคริสต์ประมาณร้อยละ ๕  ศาสนาอิสลาม ประมาณร้อยละ ๐.๕

1.3 โครงสร้างพื้นฐาน
               ไฟฟ้า  จังหวัดจันทบุรีมีพลังไฟฟ้าใช้ในปริมาณที่เพียงพอต่อความต้องการของประชาชนและโรงงานอุตสาหกรรม โดยมีสถานีจ่ายกระแสไฟฟ้าจำนวน 5 แห่ง สามารถจ่ายพลังไฟฟ้าสูงสุดได้จำนวน 270  เมกกะวัตต์ มีจำนวนหมู่บ้านที่มีไฟฟ้าใช้แล้วรวม 719 หมู่บ้าน คิดเป็นร้อยละ  99.86 ของหมู่บ้านทั้งหมด จากการพัฒนาทางเศรษฐกิจของจังหวัดจันทบุรี มีการใช้พลังงานไฟฟ้าเพิ่มขึ้นทุกปี โดยสถานะการจ่ายไฟฟ้าของการไฟฟ้าส่วนภูมิภาคจังหวัดจันทบุรี ณ 30 สิงหาคม 2556

  • จำนวนครัวเรือนจังหวัดจันทบุรี                      210,419        ครัวเรือน
  • จำนวนครัวเรือนที่มีไฟฟ้าใช้                          203,906       ครัวเรือน
  • จำนวนครัวเรือนที่ติดตั้ง โฮมโซล่าร์เซลล์       .   3,316        ครัวเรือน
  • จำนวนครัวเรือนที่ไม่มีไฟฟ้าใช้                  .      3,197        ครัวเรือน       คิดเป็น    98.96%   ของครัวเรือนทั้งหมด

    ประปา  จังหวัดจันทบุรีมีการให้บริการน้ำประปาแก่ประชาชนในจังหวัดอย่างเพียงพอแก่ความต้องการของประชาชน   ณ  เดือนมิถุนายนพ.ศ. 2555 มีจำนวนผู้ใช้น้ำประปา 41,118 รายในปี พ.ศ. 2553 มีการให้บริการน้ำประปาเกือบครอบคลุมทุกครัวเรือนภายในจังหวัด  โดยครัวเรือนที่ได้รับการบริการน้ำประปาคิดเป็นร้อยละ 99.57  ของจำนวนครัวเรือนทั้งหมด อำเภอที่ให้บริการประชาชนได้ทุกครัวเรือน มีจำนวน 5 อำเภอ คือ อำเภอเมืองจันทบุรี อำเภอท่าใหม่ อำเภอแหลมสิงห์ อำเภอมะขาม และอำเภอสอยดาว  โดยอำเภอที่มีการให้บริการน้ำประปาน้อยที่สุด คือ อำเภอแก่งหางแมว มีการให้บริการน้ำประปาคิดเป็นร้อยละ 97.30 ของจำนวนครัวเรือนทั้งหมด
    โทรศัพทจำนวนเลขหมายโทรศัพท์ที่สามารถให้เช่าได้ในปัจจุบัน จำนวน 1,000 เลขหมาย และจำนวนเลขหมายโทรศัพท์ที่เช่าใช้บริการในปัจจุบัน จำนวน 394 เลขหมาย(ที่มา: สำนักงานบริการลูกค้า กสท.จันทบุรี วันที่ 18 ก.ค.2555)
    จังหวัดจันทบุรี  มีการให้บริการโทรศัพท์โดยอำเภอเมืองมีการให้บริการโทรศัพท์มากที่สุด  รองลงมาคือ อำเภอแหลมสิงห์ ท่าใหม่ และมะขาม โดยอำเภอแก่งหางแมวมีการให้บริการโทรศัพท์น้อยที่สุด
    การคมนาคมขนส่ง การเดินทางสู่จังหวัดจันทบุรีมีความสะดวกสบาย มีเส้นทางคมนาคมทั้งทางบก และทางอากาศ ตลอดจนทางน้ำ ดังนี้
    - ทางบก มีเส้นทางการเดินทางเข้าสู่จังหวัดจันทบุรี ดังนี้
  • เส้นทางสายกรุงเทพฯ – ชลบุรี – พัทยา – บ้านฉาง – ระยอง – จันทบุรีโดยใช้ทางหลวงหมายเลข 3 ระยะทางประมาณ 291 กม.
  • เส้นทางสายกรุงเทพฯ  - ชลบุรี – ศรีราชา – บ้านฉาง – ระยอง –จันทบุรี ระยะทาง 254 กม.
  • เส้นทางสายกรุงเทพฯ – ชลบุรี – แกลง – จันทบุรี ระยะทาง 245 กม.
  • ทางหลวงพิเศษ (motorway) เริ่มต้นที่ถนนศรีนครินทร์ สิ้นสุดที่เมืองพัทยา ระยะทาง 248 กม.
  • เส้นทางยุทธศาสตร์เชื่อมระหว่างภาคตะวันออกเฉียงเหนือผ่านจังหวัดปราจีนบุรี สระแก้ว เข้าสู่อำเภอสอยดาว อำเภอโป่งน้ำร้อน อำเภอมะขามและอำเภอเมือง
  • เส้นทางจันทบุรี – ตราด  ระยะทาง 78 กม.
  • เส้นทางจันทบุรี – ระยอง ระยะทาง 103 กม.
  • เส้นทางจันทบุรี – ชลบุรี ระยะทาง 155 กม.
  • เส้นทางจันทบุรี – สระแก้ว ระยะทาง 169 กม.
  • เส้นทางจันทบุรี – ปราจีนบุรี ระยะทาง 269 กม.
  • เส้นทางจันทบุรี – นครราชสีมา ระยะทาง 352 กม.
  • เส้นทางจันทบุรี – บุรีรัมย์ ระยะทาง 441 กม.

- ทางอากาศ  เดินทางไปยังสนามบินจังหวัดตราด และสนามบินตำบลเขาวัว อำเภอท่าใหม่ ซึ่งเป็นสนามบินที่ใช้ในราชการทหาร
- ทางน้ำ ในอดีตใช้การคมนาคมทางน้ำเป็นหลักโดยใช้ท่าเทียบเรือท่าแฉลบ ตำบลบางกะจะ อำเภอเมือง แต่ต่อมามีปัญหาเรื่องสันทรายในร่องน้ำ และในปัจจุบันจังหวัดกำลังปรับปรุงท่าเรือแหลมสิงห์ ตำบลปากน้ำแหลมสิงห์ เป็นท่าเทียบเรือเพื่อการท่องเที่ยวและการขนส่งสินค้า

                                 ทรัพยากรน้ำ  แหล่งน้ำธรรมชาติ   จังหวัดจันทบุรีเป็นจังหวัดชายฝั่งทะเล จึงมีแม่น้ำลำธาร สายต่าง ๆ      หลายสาย ซึ่งมีทิศทางการไหลของน้ำจากเหนือลงใต้เป็นส่วนใหญ่  ประกอบด้วย      

    • แม่น้ำพังราดเป็นลำน้ำกั้นพรมแดนระหว่างจังหวัดจันทบุรี และระยองแม่น้ำพังราดเป็นลำน้ำสายสั้น ๆ  มีความยาวจากต้นกำเนิดของลำน้ำเขาวงศ์ถึงปากแม่น้ำพังราด ยาวทั้งสิ้น 30 – 50  กิโลเมตร   ลำน้ำตอนต้นเกิดจากคลองเขาวงศ์   คลองนายายอาม  นอกจากนี้ยังมีคลองห้วงหิน และ คลองห้วยเตย   ซึ่งมีกำเนิดมาจากเขาทะลาย  ไหลลงสู่คลองนายายอามและต่อเนื่องเป็นลำน้ำพังราดในที่สุด
    • แม่น้ำวังโตนดมีกำเนิดมาจากเนินเขาบริเวณเขตติดต่อระหว่างอำเภอท่าใหม่ จังหวัดจันทบุรี  อำเภอเมืองสระแก้ว  จังหวัดสระแก้ว  และอำเภอสนามชัยเขต  จังหวัดฉะเชิงเทรา  ซึ่งมีลำน้ำสาขาที่สำคัญ คือ  คลองโตนด  และคลองประแกต
    • แม่น้ำจันทบุรเป็นแม่น้ำที่มีความสำคัญที่สุดของจังหวัดจันทบุรี  ประกอบด้วยแม่น้ำสาขาที่สำคัญ  คือ  คลองตารอง  และคลองตาหลิว  นอกจากนี้ ยังมีคลองทุ่งเพล  (คลองปรือ  หรือคลองพยาธิ)  ไหลลงมารวมกับแม่น้ำจันทบุรีที่ตอนใต้ของวัดพญาล่าง  ผ่านตัวเมืองจันทบุรีออกปากแม่น้ำที่อำเภอแหลมสิงห์ รวมความยาวทั้งสิ้น   123   กิโลเมตร
    • แม่น้ำเวฬุมีกำเนิดจากคลองขวาง ซึ่งเกิดจากหุบเขาชะอม  และเขาทุ่งสะพานหิน ตั้งอยู่ห่างจากอำเภอมะขาม  ทางตะวันออก  10  กิโลเมตร  แม่น้ำเวฬุ  มีความยาวทั้งสิ้น  87.5  กิโลเมตร
    • ลุ่มน้ำโตนเลสาป  ไหลจากอำเภอโป่งน้ำร้อนลงสู่ที่ราบราชอาณาจักรกัมพูชาทางทิศตะวันตกสู่ทิศตะวันออก


 
   
     
รวบรวม เรียบเรียง และพัฒนาโดย : งานยุทธศาสตร์และแผนงาน
สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดจันทบุรี ถนนเลียบเนิน ต.วัดใหม่
อ.เมืองจันทบุรี จังหวัดจันทบุรี 22000 เบอร์โทรศัพท์ 039 - 303298
ติดต่อผู้ดูแลระบบ chan_culture@hotmail.com
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
ออกแบบโดย    นายธนัฐ  ยังเหลือ....
ปรับปรุงและพัฒนาโดย   นายชวลิต  อยู่รอต....
- - - - - - - - - - - - - - - - -
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -