ตักบาตรเทโว  
  ความหมาย
          วันตักบาตรเทโว  หมายถึง วันทำบุญตักบาตรในเทศกาลวันออกพรรษา ตามความเชื่อของพุทธศาสนิชน ว่าเป็นวันที่เสด็จลงจากสวรรค์ชั้นดาวดึงส์หลังจากเทศนาอภิธรรมปิฎกโปรดพุทธมารดา

ความเป็นมา
         
"เทโว" ย่อมาจากคำว่า "เทโวโรหนะ"  ซึ่งแปลว่า   การหยั่งลงจาก เทวโลก  หมายถึง   การเสด็จลาจากเทวโลกของพระพุทธเจ้า   ตามตำนาน กล่าวว่า   เมื่อพระพุทธองค์ได้ตรัสรู้พระอนุตตรสัมมาสัมโพธิญาณแล้ว ทรงเทศนาโปรดประชาชนในแคว้นต่าง ๆ ของอินเดียตอนเหนือ ตั้งแต่ เมืองราชคฤห์  เมืองพาราณสี   เมืองสาวัตถี   ตลอดถึงเมืองกบิลพัสดุ์   ซึ่ง เป็นบิตุภูมิของพระองค์   ทรงเทศนาโปรดพระประยูรญาติทั้งหลายถ้วน หน้า แล้วทรงปรารถนาจะสนองพระคุณมารดา   ซึ่งหลังประสูติพระองค์ ได้  ๗  วัน  ก็สิ้นพระขนม์   และได้ไปเกิดเป็นเทพบุตรอยู่ในสวรรค์ชั้น ดุสิต ฉะนั้นในพรรษาที่ ๗ หลังจากตรัสรู้พระพุทธองค์จึงเสด็จขึ้นไป จำพรรษาบนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์   เทศนาพระอภิธรรมปิฎกโปรดพระพุทธ มารดาอยู่พรรษาหนึ่ง   ถึงวันแรม  ๑  ค่ำ  เดือน   ๑๑  จึงเสด็จลงจาก สวรรค์ชั้นดาวดึงส์มาประทับที่เมืองสังกัสสะประชาชนพากันไปเฝ้า พระพุทธองค์เพื่อทำบุญตักบาตรอย่างหนาแน่น
          การตักบาตรเทโวนี้   บางวัดทำในวันออกพรรษา  คือวันขึ้น  ๑๕ ค่ำ เดือน  ๑๑   บางวัดก็ทำในวันรุ่งขึ้น   คือวันแรม  ๑  ค่ำ  เดือน   ๑๑  ทั้งนี้ แล้วแต่ความตกลงร่วมใจทั้งทางวัดและทางบ้าน
         พิธีที่ทำนั้นทางวัดอัญเชิญพระพุทธรูปประดิษฐานในบุษบก   ซึ่งตั้ง อยู่บนล้อเลื่อน มีบาตรขนาดใหญ่ใบหนึ่งตั้งไว้หน้าพระพุทธรูป   มีคน ลากล้อเลื่อนไปช้า ๆ นำหน้าพระสงฆ์   พระภิกษุสามเณรถือบาตรเดิน ตามไปโดยลำดับ   พุทธศาสนิกชนต่างก็นำอาหารมาเรียงรายกันอยู่เป็น แถว   ตามแนวทางที่รถบุษบกนั้นจะผ่าน   เพื่อตักบาตร 
ของที่นิยมใช้ ตักบาตรในวันนั้น   นอกจากข้าวปลาอาหารธรรมดาแล้วก็มีข้าวต้มมัดใต้ และข้าวต้มลูกโยนเป็นพื้น  บางทีก็อาจจะเป็นข้าวต้มมัดอย่างที่ทำขาย ทำรับประทานกันอยู่ก็ได้   โดยมากทำกันในบริเวณพระอุโบสถ   แต่บาง วัดทำในบริเวณวัดก็มี   ทั้งนี้แล้วแต่ความเหมาะสม
          อนึ่ง   การที่พระพุทธเจ้าเสด็จขึ้นไปจำพรรษาอยู่เพียงสวรรค์ชั้น ดาวดึงส์   ก็เนื่องจากมีพระประสงค์จะให้พระพุทธมารดาได้บรรลุโลกุตร ธรรมอันเป็นธรรมชั้นสูงสุดในพระพุทธศาสนาได้

 
     
 
แหล่งข้อมูล : หนังสือวันสำคัญโครงการปีรณรงค์วัฒนธรรมไทยฯ ของ
สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ